PICOچیست؟

برای جستجوي اطلاعات مناسب، یافتن بهترین شواهد موجود در کمترین زمان ممکن بسیار مهم و حیاتی می باشد. از این رو آشنایی با روشهای صحیح جستجو، نحوه طرح سوال قابل پاسخ (PICO ) و پایگاههای اطلاعاتی مناسب ضروری به نظر می رسد.

تغییر و بازنویسی مشكل بالینی به شكل سوالاتی كه قابل جستجو و قابل پاسخ گویی باشد ، قدم اول دربكارگیری EBM (پزشکی مبتنی بر شواهد ) است . نكته مهم در این قسمت تفاوت بین دو نوع سوال پایه (BACKGROUND QUESTION) و سوال پیشرفته (FOREGROUND QUESTION) می باشد .

سوالات پایه ای (BACKGROUND QUESTION) سوالاتی هستند كه SACKETT و همكارانش بعنوان سوالاتی كه مربوط به اطلاعات عمومی مسائل بالینی می شود مطرح می كنند. این سوالات دو قسمت دارند :1) نكته شروع سوال نظیر چه چیزی ،‌كجا ،‌كی ،‌چرا ،‌چگونه و درآمد و 2) نتیجه مورد نظر (نظیر تشخیص بالینی ). برای مثال "مكانیسم داروی استامینوفن بر روی تب چگونه است ؟" یك سوال پایه ای است و جواب این سوال را در كتابها و مراجع  فارموكولوژی می توان پیدا كرد.

بعضی اوقات سوال پایه ای در مورد جنبه های بیولوژیكی ،‌روانشناسی و اجتماعی بیماری انسان است.

اگر پزشكی نتواند تشخیص دهد كه آیا سوالات مطرح ،‌سوال پایه ای است یا خیر ،‌زمان زیادی تلف خواهد كرد ،‌ چرا كه به اشتباه به جای كتابهای مرجع در پایگاههای اطلاعاتی (DATABASE) جستجو خواهد بود.

سوالات پیشرفته(FOREGROUND QUESTION)سوالاتی هستند كه از طریق شواهد علمی در مورد تشخیص ،‌درمان و یا همراهی بیمار با درك پیشگیری بیماری آنها قابل پاسخ هستند . این سوالات بر روی دانش خاصی تكیه دارند . برای مثال:

" كدام دارو در كاهش تب كودكان موثرتر است استامینوفن یا ایبوپروفن ؟" ویادربیماران با سندرم دیسترس تنفسی حاد (ARDS ) كدام وضعیت موثرتر است خوابیدن به پشت یا خوابیدن بر روی شكم ؟

هر دوی این سوالات نیاز به یافتن اطلاعاتی دارد كه مقایسه ای است.

افراد مبتدی ،‌ابتدا سوالات پایه ای را مطرح می كنند و با بدست آوردن اطلاعات و تجربه ،‌دانش پایه ای را تكمیل و سوالات پیشر فته را مطرح می كنند .

هر چند سوالات پایه ای ضروری هستند و باید پاسخ داده شوند ،‌اما بحث EBM روی سوالات پیشرفته متمركز است كه باید قابل جستجو و پاسخ گویی باشند .طرح سوالات پیشرفته كه عموماً در ارتباط با اتیولوژی ،‌تشخیص ،‌درمان و پیشگیری هستند و عدم اطمینان پزشك را بیان می كنند ،‌ در قالبی ویژه نظیر PICO در یافتن شواهد كمك موثری خواهد كرد. مطرح كردن سوال در بهترین قالب با پیدا كردن شواهد مربوطه در كمترین زمان رابطه مستقیم دارد.

طراحی یك سؤال بالینی شفاف و كاملاً متمركز بر مشكل بیمار، اغلب در ابتدا كار دشواری به نظر می‌رسد. یك سؤال خوب باید خصوصیات زیر را داشته باشد:

1.مربوط باشد: آیامی‌تواندبه مشكل مطرح شده پاسخ گوید؟

2. قابل پاسخ دادن باشد: آیامی‌توانبهاینسؤالباتوجهبهاطلاعاتیافتشده،پاسخداد؟

3.شفاف و روشن باشد (مبهم نباشد).

4. ارزشمند باشد: آیا پاسخ به این سؤال از جهت تأثیر در تصمیم و سرنوشت بیمار ارزشی دارد؟

1.توصيف بيمار يا بيماري مورد نظر که همانPبه منزله يPatientياProblemدر ساختارPICO است.

2.توصيف مداخله ي مورد نظر که همانI به منزله يInterventionیا Indicatorدر ساختارPICO است.

3.توصيف مقايسه اي مداخله ي مورد نظر که همانCبه منزله يComparisonیا controlدر ساختارPICO است.

4.توصيف نتيجه يا پيامد باليني مورد نظر که همانOبه منزله يClinical Outcomeدر ساختارPICO است.

<![if gte mso 9]> <![endif]><![if gte mso 9]> <![endif]><![if gte mso 9]>

گاها PICO به PICOS یا PICOT هم تبدیل می شود که Sنشان دهنده نوع مطالعه study type و T نشان دهنده زمان time است.

 

 

تهیه و تدوین: س. کاشیان(کارشناس علوم اطلاعات و دانش شناسی)

کتابخانه مرکز آموزشی پژوهشی درمانی کوثر

آبان 1395