درباره بخش پایگاه اطلاعاتی:
توجه به اهمیت اشاعه اطلاعات در قرن حاضر و به دلیل محدودیت هایی که منابع چاپی دارند و نیز صرفه جویی در هزینه و زمان، در سال های اخیر توجه به منابع الکترونیکی بسیار زیاد شده است که کتابخانه دیجیتال یکی از ابزارهای جدید برای دسترسی به منابع اطلاعاتی به روز می باشد که این مساله لزوم ایجاد بخشی به نام پایگاه های اطلاعاتی را در هر کتابخانه ایجاد می کند.
کتابخانه دیجیتال یک محیط کنترل شده است که از طریق چارچوب های قانونی و تجاری مناسب و فارغ از محل نگهداری و شکل اطلاعات، دسترسی یکپارچه به حجم وسیعی از منابع اطلاعاتی را فراهم می آورد.
با توجه به اهمیت و ضرورت دسترسی دانشگاههای علوم پزشکی کشور به منابع اطلاعاتی الکترونیک و نقش بنیادی این منابع در دستیابی به اهداف برنامه پنجم توسعه و نیز سیاستهای کلان وزارت بهداشت و با در نظر گرفتن اهمیت و ضرروت دسترسی به این منابع به عنوان زیرساختهای پژوهشی و آموزشی کشور، کنسرسیوم تأمین منابع الکترونیک در حوزه معاونت تحقیقات و فنآوری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی شکل گرفته است. هدف اصلی تشکیل این کنسرسیوم، فراهم نمودن زمینه لازم جهت تأمین دسترسی پایدار همه گروههای دانشگاههای علوم پزشکی به جدیدترین و معتبرترین منابع علمی پژوهشی، آموزشی و درمانی است.
کتابخانه مرکزی دانشگاه علوم پزشکی سمنان نیز با استفاده از پایگاه های اطلاعاتی در دسترس، به ارئه خدمات به کاربران می پردازد. دسترسی سریع کاربران به منابع تمام متن و چند رسانه ای موجود در کتابخانه دیجیتال از طریق این لینک فراهم شده است.
همچنین به منظور آموزش کاربران، منابع آموزشی تخصصی برای کاربران از طریق فضای مجازی از طریق این لینک فراهم شده است. علاوه بر این، فیلم ضبط شده تعدادی از کارگاه های آموزشی کتابخانه مرکزی که به صورت مجازی برگزار شده اند نیز برای استفاده بعدی دانشجویان و محققین در صفحه کارگاه های آموزشی بارگذاری شده است.
اهداف، وظایف و خدمات
با توجه به رشد سریع اطلاعات و انتشار حجم عظیمی از منابع علمی و لزوم مدیریت آن ها و نیز نظر به اهمیت و ضرروت دسترسی آسان اعضای هیات علمی، دانشجویان و محققین دانشگاه به این منابع در هر زمان و مکان، کتابخانه دیجیتال و وب سایت کتابخانه دیجیتال دانشگاه راه اندازی شده است.
- تهیه و دسترس پذیر نمودن منابع اطلاعاتی الکترونیک
- پایش مستمر دسترسی به منابع الکترونیک و اطلاع رسانی به کاربران
- راهنمایی و آموزش کاربران در بازیابی و استفاده از منابع اطلاعاتی الکترونیک
- برگزاری مستمر کلاسها و کارگاههای آموزشی ارتقاء سواد اطلاعاتی برای اعضای هیأت علمی و دانشجویان مقاطع مختلف تحصیلی و کتابداران دانشگاه
- تهیه راهنما و بروشورهایی به منظور آگاه کردن اساتید و دانشجویان از منابع الکترونیک و خدمات کتابخانه
- تهیه محتوا، فایل های آموزشی و روزآمد سازی مستمر وب سایت کتابخانه دیجیتال دانشگاه
- ارائه خدمات مشاوره ای به کاربران در زمینه استفاده از منابع الکترونیک
- استفاده بهینه از منابع و امکانات به منظور اشاعه سریع اخبار و اطلاعات، افزایش دسترسی و عرضه فعالانه خدمات
- تلاش در برقراری دسترسی به منابع الکترونیک در خارج از محیط دانشگاه
- بررسی آمار استفاده از پایگاه های اطلاعاتی به صورت مستمر و تحلیل آن به منظور ارائه راهکارهای افزایش میزان استفاده از آن ها
چشم انداز:
- ارتقای سطح کمی و کیفی منابع اطلاعاتی علمی- تخصصی و مرجع
- سازماندهی منابع الکترونیک(cdپایان نامه ها، فایل های دیجیتال کتب الکترونیک به منظور افزایش میزان دسترسی به آن
- انجام آموزش های لازم جهت جستجوی اطلاعات و استفاده هر چه بهتر از منابع
فضای فیزیکی:
ساختمان کتابخانه مرکزی با مساحت 2034 متر مربع شامل سالن مطالعه(595مترمربع)، مخزن کتاب، بخش کتب مرجع و پایان نامه(132مترمربع)، سایت های اینترنت خواهران و برادران (106مترمربع)، اتاق سمینار (40مترمربع) و اتاق های اداری (59مترمربع) می باشد.
به روز رسانی منابع و پایگاه های اطلاعاتی
کتابخانه مرکزی تا پایان بهمن 1404 با مجموعه ای بالغ بر 38561 نسخه کتاب فارسی و لاتین (6068 عنوان کتاب فارسی و 5261 عنوان کتاب لاتین، 18932 نسخه کتاب فارسی و 8300 نسخه کتاب لاتین) در زمینه های مختلف علوم پایه و بالینی پزشکی، پیراپزشکی، پرستاری، توانبخشی و ...، 3046 عنوان پایان نامه، 516 طرح تحقیقاتی، بیش از 749 منبع دیداری- شنیداری لاتین و فارسی و بیش از 1000 عنوان کتب الکترونیک، مشغول فعالیت و ارائه خدمات کتابخانه ای به اساتید، دانشجویان و کارکنان می باشد. از این میان 25400 نسخ کتب فارسی و انگلیسی قابل امانت به کاربران هستند.
در سال 1404 تعداد 2562 نسخه کتاب فارسی و لاتین برای کتابخانه های تابعه دانشگاه (مرکزی، دانشکده ای و بیمارستانی) خریداری شده است.
به واسطه کنسرسیوم وزارت بهداشت که امکان دسترسی به منابع Online پزشکی را فراهم می آورد، تعداد مجلات لاتین خارجی خریداری شده در سال های اخیر به مرور کاهش یافته و در حال حاضر مجله لاتین به صورت چاپی خریداری نمی گردد و نیاز محققین دانشگاه به مقالات لاتین از طریق پایگاههای اطلاعاتی مشترک دانشگاه و یا سرویس خدمات تحویل مدرک (Document Delivery) تامین می شود. در حال حاضر دسترسی به پایگاه های Web of Science و Up to Date از طریق کنسرسیوم وزارت بهداشت برقرار می باشد. همچنین به منظور استفاده بیشتر کاربران ار منابع الکترونیک، دسترسی به پایگاه های اطلاعاتی Scopus از طریق دانشگاه برقرار شده است.
سیستم های کامپیوتری فعال و تجهیزات جانبی آموزشی
وجود 2 سایت کامپیوتر (سایت خواهران، سایت برادران) واقع در کتابخانه جمعا با 20 دستگاه کامپیوتر امکان دسترسی به اینترنت، منابع الکترونیک (کتب ومجلات الکترونیک) را برای اعضای کتابخانه فراهم نموده است. علاوه بر این کتابخانه مجهز به سیستم Wirelessبوده که امکان دسترسی به اینترنت را در فضای کتابخانه برای کلیه اعضایی که دارای کامپیوترهای شخصی می باشند، فراهم می آورد. همچنین کتابخانه دارای یک اتاق سمینار جهت دانشجویان تحصیلات تکمیلی می باشد.
اعضای فعال کتابخانه 3395 نفر شامل اعضای هیات علمی و دانشجویان دانشگاه است. این کتابخانه دارای سالن مطالعه با تعداد 290 صندلی (سالن مطالعه،سایت های کامپیوتر و...) جهت استفاده کاربران می باشد.
نرم افزار کتابخانه:
در سال 1379 به منظور ارائه راهکارهای نوین سازماندهی اطلاعات، نسخهDos نرم افزار کتابخانه ای پارس آذرخش خریداری و راه اندازی شد. پس از آن در سال 1384 نسخه ویندوز نرم افزار پارس آذرخش همراه با جستجوگر افق و در سال 1392 سیستم یکپارچه کتابخانه دیجیتال آذرخش جهت یکپارچه سازی خدمات ارائه شده در کتابخانه های دانشگاه خریداری و در سال 1398به نسخه 5 نرم افزار آذرسا ارتقاء داده شد. همچنین به منظور دسترسی مداوم کاربران محترم، جلوگیری و رفع اشکالات احتمالی نرم افزار آذرسا، قرارداد پشتیبانی سالیانه با شرکت پارس آذرخش منعقد می گردد.
این سیستم شبکه به هم پیوسته ای از کتابخانه های دانشگاه را بوجود آورده که علاوه بر قابلیت هایی مانند جستجوی همزمان در اطلاعات کتابشناختی تمامی کتابخانه های دانشگاه، امکان ایزو گرفتن آنلاین و انتقال اطلاعات جهت فهرست نویسی یکدست و منسجم، خدمات دیگری چون ثبت نام، جستجو، رزرو و تمدید آنلاین کتاب، ارسال درخواست خرید کتاب و سایر منابع اطلاعاتی و داشتن کتابخانه شخصی، امکان پرسش و پاسخ، بارگذاری متن، عکس، فیلم و کلیه منابع دیجیتالی را ارائه میدهد.
به دنبال راه اندازی و نصب نرم افزار تحت وب آذرسا و به منظور ایجاد زیر ساخت امانت خودکار و جهت تسریع در امر خدمات کتابخانه ای به دانشجویان ،کارت کتابخانه آن ها با کارت دانشجویی ادغام شده و دانشجویان عضو تنها با ارائه کارت دانشجویی هوشمند خود می توانند از کلیه خدمات ارائه شده در تمامی کتابخانه های دانشگاه استفاده نمایند.

تمامی کتاب ها، پایان نامه ها، طرح های تحقیقاتی و ... موجود در کتابخانه مرکزی، مجهز به تگ مغناطیسی فعال هستند که در هنگام خروج منابع از کتابخانه می بایست این تگ توسط کتابدار غیر فعال شود. در غیر این صورت، در هنگام خروج کتاب از گیت امنیتی، تگ مغناطیسی عمل کرده و دستگاه بوق می زند.
|
گیت امنیتی کتابخانه |
دستگاه فعال و غیر فعال کننده تگ های مغناطیسی |
از دیگر خدماتی که در کتابخانه ارائه می گردد، برگزاری کارگاه های آموزشی نحوه جستجو در پایگاه های اطلاعاتی پزشکی و استفاده از نرم افزارهای رفرنس نویسی به اساتید، دانشجویان و کارکنان می باشد. این کارگاه ها در سالن آموزش منابع الکترونیک (سایت خواهران) که شامل 12سیستم کامپیوتر و ویدئوپروژکتور می باشد برگزار می شود. به دلیل تجهیز این سالن به سیستم Wireless و وجود میز و صندلی مجزا، شرکت کنندگان در کارگاه می توانند از لپ تاپ شخصی خود نیز جهت شرکت در کارگاه ها استفاده نمایند.
نوع مخزن کتابخانه:
رده بندی کتب بر اساس رده بندی پزشکی National Library of Medicine (NLM) بوده و سیستم کتابخانه به صورت مخزن باز اداره می شود.
شماره شابکا کتابخانه (شناسگر استاندارد بین المللی کتابخانه ها ثبت شده در مرکز اسناد و کتابخانه ملی کشور) IR-LA00004200 می باشد.
کتابخانه مرکزی وظیفه روزآمد سازی و ارائه خدمات پشتیبانی سیستم یکپارچه کتابخانه دیجیتال آذرخش برای کلیه کتابخانه های دانشگاه، تنظیم آیین نامه ها، پیگیری سفارشات، انجام خدمات تحویل مدرک (Document Delivery Services) را بر عهده دارد.
مشاوره اطلاعاتی (STATION جستجوی بر خط): در کتابخانه مرکزی دانشگاه مشاوره اطلاعاتی به روش های مختلف حضوری، تلفنی، از طریق ارسال درخواست به ایمیل کتابخانه و نیز به صورت آنلاین انجام می شود.
از کتابدار بپرس: همچنین کاربران می توانند با مراجعه به بخش از کتابدار بپرس سوالات خود را مطرح کنند و با دریافت کد رهگیری پاسخ خود را پیگیری نمایند.

وجود مرجع مجازی یا خدمات مرجع دیجیتالی : در کتابخانه مرکزی دانشگاه خدمات مرجع مجازی از طریق ارسال درخواست به ایمیل کتابخانه مرکزی به آدرس library@semums.ac.ir انجام می شود.
در حال حاضر بیش از 260 عنوان کتاب الکترونیک به صورت تمام متن و همچنین بیش از 1600متن کامل پایان نامه دیجیتال در نرم افزار کتابخانه ای آذرسا بارگذاری شده است. تنها کاربران کتابخانه های دانشگاه با استفاده از نام کاربری و رمز عبور امکان خواندن کتاب های الکترونیک را دارند. راهنمای مشاهده متن کامل کتب الکترونیک بر روی وب سایت کتابخانه مرکزی بارگذاری شده است.
سالن مطالعه فعال و کافه کتاب:

ساعت کار کتابخانه کتابخانه مرکزی
سالن مطالعه فعال و سالن مطالعه گروهی
شنبه الی چهارشنبه: بخش مخزن و امانت 7 لغایت13
سالن مطالعه: 7 لغایت 16
ساعت کار سایت های کامپیوتر کتابخانه: 7 لغایت 13
نیروی انسانی با تخصص کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی: 4 نفر
نیروی انسانی غیر کتابدار: 2 نفر
تعداد کل کارکنان کتابخانه: 6 نفر
پست الکترونیک: library@semums.ac.ir
آدرس: سمنان، کیلومتر 5 جاده دامغان، مجتمع آموزشی دانشگاه علوم پزشکی سمنان، کتابخانه مرکزی
شماره تلفن: 33654185-023


آخرین بروز رسانی: 10 خرداد 1405

